TEI ร่วมแลกเปลี่ยนข้อมูลและมุมมองพื้นที่ชุ่มน้ำกับมิติทางวัฒนธรรม

20-22 มกราคม 2569 กรมทรัพยากรน้ำจัดประชุมเชิงปฏิบัติการเพื่อวางแนวทางการบริหารจัดการทรัพยากน้ำสาธารณะและพื้นที่ชุ่มน้ำ โดยมีนายธีระชุณ บุญสิทธิ์ อธิบดีกรมทรัพยากรน้ำ (ทน.) เป็นประธานกล่าวเปิดงาน ในการนี้ สถาบันสิ่งแวดล้อมไทย หรือ TEI โดย ดร.เบญจมาส โชติทอง ได้รับเชิญเป็นวิทยากรร่วมอภิปรายหัวข้อ การเปิดพื้นที่ทำงาน ”พื้นที่ชุ่มน้ำกับมิติทางวัฒนธรรรม ภายใต้แนวคิด Wetland and knowledge : Celebrating cultural heritage" ชี้ให้เห็นถึงสถานการณ์พื้นที่ชุ่มน้ำไทยถดถอยจากการพัฒนาเมือง โครงสร้างพื้นฐาน และชนิดพันธุ์ต่างถิ่นรุกราน 

จากสถานการณ์พื้นที่ชุ่มน้ำของไทยที่กำลังเผชิญภาวะถดถอยอย่างต่อเนื่อง ทั้งในเชิงปริมาณจากการถมที่ และเชิงคุณภาพจากความเสื่อมโทรมของระบบนิเวศ ซึ่งมีปัจจัยขับเคลื่อนหลักมาจากกิจกรรมของมนุษย์ การขยายตัวของเมือง และการเปลี่ยนแปลงการใช้ประโยชน์ที่ดิน ซึ่งสอดคล้องกับรายงาน Global Wetland Outlook ที่สะท้อนภาพรวมสถานการณ์พื้นที่ชุ่มน้ำโลก 

สำหรับประเทศไทย พื้นที่ชุ่มน้ำยังมีความสำคัญต่อวิถีชีวิต วัฒนธรรม และภูมิปัญญาท้องถิ่น เป็นแหล่งที่อยู่อาศัย การทำมาหากิน และรายได้ของชุมชน เช่น ประมงพื้นบ้าน การยกบ้านสูง จักสาน และเลี้ยงควาย รวมถึงเป็นพื้นที่รองรับการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ แหล่งรับและซับน้ำหรือ “แก้มลิง” ของเมือง แต่กลับถูกมองว่าเป็นพื้นที่รกร้างและถูกถมที่เพื่อการพัฒนา 

ทั้งนี้การดำเนินงานด้านพื้นที่ชุ่มน้ำจำเป็นต้องอาศัยความร่วมมือจากเครือข่ายที่มีศักยภาพในหลายด้าน พร้อมหนุนใช้ OECMs เป็นเครื่องมือคุ้มครองพื้นที่ชุ่มน้ำที่สอดคล้องกับ ทน. ในการส่งเสริมการมีส่วนร่วมของทุกภาคส่วนในการบริหารจัดการพื้นที่ชุ่มน้ำ รวมถึงการพัฒนาและถ่ายทอดองค์ความรู้เป็นสำคัญ