อนุรักษ์เสือโคร่ง รักษาสมดุลของผืนป่า

กลุ่มงาน: ทรัพยากรทางบก

วันที่ 29 กรกฎาคมของทุกปี เป็นวันอนุรักษ์เสือโคร่งโลก (Global Tiger Day) ซึ่งกำหนดขึ้นจากการประชุม Tiger Summit เมื่อปี พ.ศ. 2553 เพื่อสร้างความตระหนักถึงความสำคัญของเสือโคร่ง และผลักดันความร่วมมือในการอนุรักษ์ ท่ามกลางภัยคุกคามจากการสูญเสียถิ่นอาศัย การลักลอบล่า และการค้าสัตว์ป่าผิดกฎหมาย จนถูกจัดอยู่ในสถานะใกล้สูญพันธุ์ (Endangered Species)
 
เสือโคร่งเป็นสัตว์ผู้ล่าลำดับสูงสุดของห่วงโซ่อาหาร และชนิดพันธุ์ที่เป็นแกนหลักของระบบนิเวศ (Keystone Species) มีบทบาทสำคัญในการควบคุมประชากรสัตว์กินพืชและสัตว์ผู้ล่าขนาดกลางไม่ให้มีจำนวนมากเกินไป ช่วยรักษาสมดุลของระบบนิเวศ หากผืนป่าใดยังคงมีเสือโคร่งอาศัยอยู่ ย่อมสะท้อนว่าผืนป่านั้นยังมีความอุดมสมบูรณ์ ทั้งในด้านแหล่งอาหาร พรรณพืช และสัตว์ป่าชนิดต่าง ๆ
 
สำหรับประเทศไทยเป็นถิ่นอาศัยของเสือโคร่งอินโดจีน (Panthera tigris corbetti) จากการสำรวจล่าสุดในปี พ.ศ. 2567 พบประชากรเสือโคร่งในธรรมชาติประมาณ 179-223 ตัว โดยพบมากที่สุดในผืนป่าตะวันตก รองลงมาคือผืนป่าดงพญาเย็น-เขาใหญ่ ผืนป่าแก่งกระจาน-กุยบุรี และผืนป่าฮาลา-บาลา เสือโคร่งเพศผู้หนึ่งตัวต้องการพื้นที่หากินกว้างประมาณ 250-300 ตารางกิโลเมตร จึงจำเป็นต้องมีผืนป่าขนาดใหญ่ที่มีความอุดมสมบูรณ์และมีสัตว์ป่าที่เป็นเหยื่อจำนวนมากเพื่อความอยู่รอด
 
แม้ว่าประเทศไทยจะเป็นหนึ่งในประเทศที่ยังคงมีประชากรเสือโคร่งอาศัยอยู่ในธรรมชาติ แต่เสือโคร่งยังคงเผชิญกับภัยคุกคามจากการสูญเสียพื้นที่ป่า การลักลอบล่า และการค้าสัตว์ป่าผิดกฎหมาย การอนุรักษ์เสือโคร่งจึงไม่ได้หมายถึงการปกป้องสัตว์เพียงชนิดเดียว แต่เป็นการรักษาผืนป่าทั้งระบบ ซึ่งเป็นทั้งแหล่งต้นน้ำ แหล่งกักเก็บคาร์บอน และแหล่งความหลากหลายทางชีวภาพที่มนุษย์ทุกคนพึ่งพา
 
สถาบันสิ่งแวดล้อมไทย (TEI) ให้ความสำคัญกับการอนุรักษ์และการใช้ประโยชน์จากทรัพยากรธรรมชาติอย่างยั่งยืน โดยเชื่อว่าการรักษาความสมบูรณ์ของระบบนิเวศคือรากฐานสำคัญที่จะช่วยให้เสือโคร่งและสัตว์ป่าชนิดอื่นสามารถดำรงอยู่ร่วมกันได้อย่างสมดุล
 
เนื่องในวันอนุรักษ์เสือโคร่งโลก TEI ขอเชิญชวนทุกภาคส่วนร่วมกันปกป้องผืนป่า ต่อต้านการล่าและการค้าสัตว์ป่าผิดกฎหมาย รวมถึงสนับสนุนการอนุรักษ์ที่อาศัยองค์ความรู้ทางวิชาการและความร่วมมือจากทุกภาคส่วน
 


ขอขอบคุณแหล่งข้อมูล
  • กรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช
  • สมาคมอนุรักษ์สัตว์ป่า (WCS) ประเทศไทย
  • Thailand Tiger Project (สถานีวิจัยสัตว์ป่าเขานางรำ)
  • มูลนิธิสืบนาคะเสถียร
  • นิตยสารสาระวิทย์ โดย สวทช.
  • Greenpeace Thailand